VRT onderschrijft Charter stigma en media

"Als publieke omroep kunnen we stigma rond psychische kwetsbaarheid helpen doorbreken"

VRT heeft het Charter stigma en media onderschreven. Daarmee bevestigt de Vlaamse publieke omroep het engagement om bij te dragen aan een genuanceerde en respectvolle beeldvorming over psychische kwetsbaarheid. Vanuit zijn brede maatschappelijke bereik wil VRT actief meehelpen om stigma rond geestelijke gezondheid te doorbreken.

Het charter is een initiatief van de Staten-Generaal Geestelijke Gezondheid (SGGG) en de Vlaamse Vereniging voor Psychiatrie (VVP). Het biedt journalisten aanbevelingen om evenwichtig en zorgvuldig te berichten over geestelijke gezondheid, zonder sensatie of stereotiepe beeldvorming. VRT was ook aanwezig bij de oorspronkelijke plechtige ondertekening van het charter en sprak toen al steun uit voor de principes ervan.

Met de onderschrijving sluit VRT zich aan bij een groeiende groep mediapartners die dit engagement al opnamen. Eerder ondertekenden onder meer DPG Media met onder andere VTM Nieuws, Het Laatste Nieuws, De Morgen en Humo, Roularta Media Group met onder meer Knack en Libelle, het persagentschap Belga en verschillende regionale televisiezenders.

Verantwoordelijkheid van de publieke omroep

Volgens Frederik Delaplace, CEO van VRT, past het engagement bij de maatschappelijke rol van de publieke omroep.

"Als publieke omroep bereiken we dagelijks een groot en divers publiek. Dat brengt ook verantwoordelijkheid met zich mee. De manier waarop media berichten over psychische kwetsbaarheid heeft impact op hoe mensen naar zichzelf en naar anderen kijken. Met dit charter bevestigen we onze ambitie om daar zorgvuldig en genuanceerd mee om te gaan."

Frederik Delaplace, CEO van VRT

Journalistiek en zorg delen eenzelfde kern

Het Charter stigma en media is geënt op de deontologische code van de Raad voor de Journalistiek en wil journalisten ondersteunen bij het vermijden van stigmatiserende taal en simplistische beeldvorming. Het moedigt redacties aan om context te bieden, zorgvuldig om te gaan met gevoelige informatie en het menselijke verhaal achter psychische kwetsbaarheid zichtbaar te maken.

Karen Donders, algemeen directeur Publieke Opdracht, Talent en Organisatie bij VRT, ziet in het charter een waardevolle aanvulling op de bestaande journalistieke standaarden.

"De principes van dit charter sluiten nauw aan bij de journalistieke standaarden die bij VRT al gelden. Het kan voor onze redacties een bijkomende referentie zijn wanneer we berichten over geestelijke gezondheid, en we nemen het mee in onze interne reflectie en opleidingen rond journalistieke kwaliteit en maatschappelijke verantwoordelijkheid. Journalisten en professionals in de geestelijke gezondheidszorg delen een belangrijk uitgangspunt: de wil om te luisteren, te begrijpen en zich in te leven. Vanuit die gedeelde empathie liggen de finaliteit van beide beroepen minder ver uit elkaar dan vaak wordt gedacht."

Karen Donders, algemeen directeur Publieke Opdracht, Talent en Organisatie bij VRT

Belangrijk signaal

Voor de initiatiefnemers betekent de deelname van VRT een belangrijke stap in het maatschappelijk draagvlak.

"Met VRT verwelkomen we een bijzonder belangrijke partner. De publieke omroep heeft een unieke plaats in het publieke debat. Wanneer zij dit charter onderschrijft, geeft dat een krachtig signaal dat zorgvuldige en genuanceerde berichtgeving over geestelijke gezondheid een gedeelde maatschappelijke verantwoordelijkheid is."

Dr. Kirsten Catthoor, voorzitter VVP en bestuurslid SGGG

Ook Frieda Matthys, voorzitter SGGG, benadrukt de voorbeeldfunctie van de publieke omroep.

"Beeldvorming heeft echte gevolgen. Ze kan mensen met psychische problemen extra isoleren, maar ze kan ook begrip en hoop versterken. Dat een publieke omroep zoals VRT dit charter mee draagt, versterkt het maatschappelijk draagvlak en moedigt andere media aan om hetzelfde engagement op te nemen."

Frieda Matthys, voorzitter SGGG

Breed gedragen initiatief

Het Charter stigma en media bevat aanbevelingen die journalisten ondersteunen bij zorgvuldige berichtgeving over geestelijke gezondheid. Het vraagt onder meer aandacht voor respectvol taalgebruik, voor de privacy van personen in een kwetsbare situatie en voor het vermijden van ongefundeerde verbanden tussen psychische aandoeningen en geweld. Tegelijk moedigt het charter aan om context te bieden en het menselijke perspectief achter psychische kwetsbaarheid zichtbaar te maken.

Het initiatief wordt ondersteund door de Vlaamse Vereniging van Journalisten (VVJ) en de Raad voor de Journalistiek (RvJ).

Charlotte Michils, nationaal secretaris VVJ, benadrukt het belang van een breed draagvlak:

"Hoe meer redacties zich achter dit charter scharen, hoe sterker het signaal naar de samenleving. We moedigen media die het charter nog niet hebben ondertekend aan om zich aan te sluiten. Het gaat niet alleen om een ethisch engagement, maar ook om een journalistieke meerwaarde."

Charlotte Michils, nationaal secretaris VVJ

Leidraad voor huidige en toekomstige journalisten

Het charter wordt gezien als een leidraad voor huidige en toekomstige mediaprofessionals. Er wordt gewerkt aan integratie ervan in de curricula van journalistieke opleidingen.